An toàn · Mục 1 trên 7
Bốn việc không bao giờ làm
Four things never to do
Đọc bốn dòng này trước mọi thứ khác. Chúng chiếm phần lớn các ca tai nạn với tinh dầu.
Tinh dầu là chất cô đặc. Một giọt oải hương chứa lượng hoạt chất tương đương một lượng lớn hoa tươi, và mức cô đặc ấy là lý do phải cẩn thận.
Bốn điều dưới đây là tình huống được mô tả nhiều trong tài liệu về tai nạn sinh hoạt. Chúng không phải khuyến cáo mềm.
Một — không nhỏ vào mắt, tai trong hoặc niêm mạc
Tinh dầu không tan trong nước và không rửa trôi được bằng nước.
Nếu dính vào mắt: rửa ngay bằng nước sạch, liên tục ít nhất mười lăm phút. Nghiêng đầu về phía bên mắt bị dính để nước không chảy sang mắt kia, chớp mắt trong lúc rửa, và tuyệt đối không dụi. Sau đó tới cơ sở y tế và mang chai theo.
Đừng dừng lại để đi tìm nước muối sinh lý. Nước máy sạch dùng được, và tốc độ quan trọng hơn loại dung dịch.
Bạn có thể gặp lời khuyên nhỏ dầu nền vào mắt thay vì rửa nước, với lý do tinh dầu kỵ nước. Lời khuyên ấy có thật trong một số tài liệu hương liệu, nhưng nó không phải phác đồ cấp cứu. Hướng dẫn của Trung tâm Chống độc và của các cơ sở nhãn khoa đều là rửa nước — vì việc bỏ lỡ mười lăm phút đầu nguy hiểm hơn việc rửa chưa tối ưu, và vì dầu ăn không vô trùng.
Hai — không bôi nguyên chất lên da
Bôi trực tiếp không pha loãng gây kích ứng, và nguy hiểm hơn là gây mẫn cảm — cơ thể ghi nhớ chất đó là tác nhân gây dị ứng, và phản ứng ở những lần sau sẽ mạnh hơn lần đầu.
Mẫn cảm là quá trình một chiều. Một khi đã xảy ra, phản ứng thường bền, và bạn không nên chủ động thử lại chất đó. Có trường hợp phản ứng nhạt đi sau nhiều năm, nhưng đó không phải thứ đáng đem ra thử trên chính mình.
Quy tắc pha loãng ở trang sau.
Ba — không uống, không nhỏ vào thức ăn hay đồ uống
Đây là ranh giới rõ nhất. Tinh dầu ở Việt Nam được quản lý như mỹ phẩm, và mỹ phẩm không có đường dùng qua miệng.
Nói cho gọn phần của chúng tôi: sản phẩm chúng tôi bán không dành để uống. Trên thị trường vẫn có chai được bán như thực phẩm hoặc gia vị, và đó là hạng sản phẩm khác với hồ sơ khác — đừng suy từ chai này sang chai kia.
Một số ứng dụng qua miệng tồn tại trong y học ở một vài nước, nhưng chúng thuộc phạm vi chỉ định của người có chuyên môn được cấp phép, với liều và dạng bào chế riêng. Đó không phải việc làm ở nhà, và không phải việc chúng tôi tư vấn.
Bốn — không để trong tầm với của trẻ
Tinh dầu trông giống nước và có mùi hấp dẫn. Nuốt phải là tình huống cấp cứu, đặc biệt với các loại giàu long não hoặc menthol.
Nếu trẻ nuốt phải: không gây nôn, giữ nguyên chai để biết loại gì, và đưa tới cơ sở y tế ngay.
Lọ có nắp chống trẻ em là khoản đầu tư nhỏ nhất trong toàn bộ việc này.