1-Octen-3-one
Còn gọi là Vinyl amyl ketone — bản phân tích có thể dùng bất kỳ tên nào trong số này
Kim loại, tanh, gần với máu. Rất mạnh ở nồng độ cực thấp.
- CAS
- 4312-99-6
- Công thức
- C8H14O
- Khối lượng PT
- 126,20
- Ngưỡng phát hiện
- 0,005 ppbtrong nước
- Điểm sôi
- ≈ 175 °C ở áp suất thường
Hai trục nằm gần nhau ở chất này. Bay hơi cho biết nó rời khỏi bề mặt sớm hay muộn; ngưỡng cho biết cần bao nhiêu chất thì mũi mới nhận ra.
Từ đâu ra
Chất này đi theo con đường Acid béo — Enzyme cắt chuỗi mỡ thành mảnh ngửi được.
Về con số ngưỡng
Cực thấp, và đó là lý do chỉ cần một lượng ion sắt rất nhỏ trên da đã đủ cho mùi kim loại rõ rệt.
Ngưỡng công bố trong tài liệu chênh nhau tới vài bậc do khác nhau về phương pháp đo, độ tinh khiết mẫu và nhóm người thử. Con số ở đây là mức độ lớn để so sánh tương đối, không phải một số đo. Chúng tôi chỉ ghi cho những chất mà tài liệu tương đối thống nhất — 52 trên 106 chất trong thư viện. Các chất còn lại để trống thay vì đoán.
Vì sao nó nằm ở vị trí đó
Ketone tám carbon với liên kết đôi liên hợp ngay cạnh nhóm carbonyl. Ngưỡng phát hiện của nó thuộc hàng thấp nhất mà mũi người bắt được — thấp hơn 1-octen-3-ol khoảng hai trăm lần.
Có một điều đáng chú ý khi đặt nó cạnh 1-octen-3-ol: hai chất cùng sôi ở khoảng 175 độ. Thông thường alcohol phải sôi cao hơn ketone cùng bộ khung, và hai cặp khác trong thư viện này đúng như vậy — 3-octanol hơn 3-octanone tám độ, borneol hơn camphor chín độ.
Cặp này không theo, và lý do nằm ở liên hợp. Liên kết đôi nằm sát nhóm carbonyl làm phân tử phẳng hơn và bền hơn, và điều đó kéo điểm sôi lên gần bằng phần mà nhóm hydroxyl mang lại cho alcohol. Hai hiệu ứng khác nhau, kết quả gần như trùng.
Nơi khác bạn gặp nó
Sinh ra khi ion sắt tiếp xúc với chất béo trên da. Đây là phân tử đứng sau cái mà mọi người vẫn gọi là mùi kim loại và mùi máu.
Mục từ điển có nhắc tới cấu tử này
Về con số điểm sôi
Đối chiếu tháng 8/2026: 174–182 °C ở áp suất thường. Lưu ý nhiều nguồn ghi 56–60 °C — đó là giá trị đo ở 16 mmHg, không phải áp suất thường. Vì sao chi tiết này quan trọng