Trên một sắc ký đồ, chiều cao đỉnh cho biết có bao nhiêu chất. Nó không cho biết bạn ngửi thấy chất đó mạnh đến đâu.
Hai thứ ấy lệch nhau tới mức có thể đảo ngược hoàn toàn kết luận.
Ngưỡng phát hiện
Mỗi chất có một nồng độ tối thiểu mà dưới đó mũi người không phát hiện được. Con số ấy khác nhau giữa các chất tới hàng triệu lần.
Geosmin — mùi mưa đầu mùa — được phát hiện ở khoảng vài phần nghìn tỷ. Limonene cần nồng độ cao hơn nhiều bậc.
Hệ quả: một mẫu chứa 40% limonene và 0,0001% geosmin có thể ngửi ra mùi đất rõ hơn mùi vỏ quả.
Ba ví dụ trong từ điển này
1-Octen-3-one — chất tạo nên mùi sắt gỉ — có ngưỡng thuộc hàng thấp nhất từng đo được. Nó sinh ra ở lượng cực nhỏ trên da bạn và vẫn đủ để bạn nhận ra ngay.
2,4,6-Trichloroanisole làm hỏng cả chai rượu vang ở nồng độ vài phần nghìn tỷ. Không phép đo thông thường nào bắt được nó, nhưng người uống thì biết ngay.
2-Acetyl-1-pyrroline trong cơm nếp có mặt ở lượng rất nhỏ so với tinh bột, và nó vẫn định nghĩa toàn bộ mùi của nồi xôi.
Quy tắc đọc
Chiều ngang của sắc ký đồ đáng tin. Chiều dọc thì phải cẩn thận.
Đọc theo chiều ngang là đọc thứ tự bay hơi, và thứ tự đó phản ánh trải nghiệm của bạn khá chính xác.
Đọc theo chiều dọc là đọc lượng, và lượng không tỉ lệ với cảm nhận.
Vì sao điều này quan trọng khi mua
Nó giải thích vì sao hai chai có bản phân tích gần giống nhau vẫn có thể ngửi khác nhau rõ rệt: khác biệt nằm ở các cấu tử vết mà bản phân tích ghi ở mức 0,1 phần trăm hoặc không ghi.
Nó cũng giải thích vì sao hàng pha chế nghèo nàn hơn hàng thật dù bảng số liệu trông tương đương. Người pha thêm các đỉnh lớn; hàng chục chất vết không ai kiểm thì không được thêm.
Bài sau nói kỹ hơn về chính những chất vết ấy.